Κυριακή κοντή γιορτή. Την άλλη Κυριακή για πρώτη φορά στη ιστορία της Νέας Δημοκρατίας, η κοινωνική της βάση, οι πολίτες που αποτελούν τη ραχοκοκαλιά της παράταξης, τα οργανωμένα μέλη της και όσοι επιθυμούν να εγγραφούν ακόμη και την ημέρα της ψηφοφορίας, έχουν τη δυνατότητα να επιλέξουν νέα ηγεσία. Τούτο είναι μεγάλη κατάκτηση για ένα κόμμα εξουσίας, με διαφορετική παράδοση.
Το 1980 όταν ο ιδρυτής της Νέας Δημοκρατίας Κωνσταντίνος Καραμανλή μεταπήδησε στην προεδρία της Δημοκρατίας, η εκλογή του διαδόχου του, μεταξύ Ράλλη και Αβέρωφ έγινε μόνο από τα μέλη της Κοινοβουλευτικής Ομάδας του κόμματος. Το ίδιο συνέβη το 1981 με την εκλογή του Ευάγγελου Αβέρωφ, αλλά και το 1984 όταν ο ευπατρίδης πολιτικός παραιτήθηκε για λόγους υγείας. Και τότε, το ίδιο εκλεκτορικό σώμα των βουλευτών ανέδειξε ως αρχηγό τον Κώστα Μητσοτάκη έναντι του μετέπειτα Προέδρου της Δημοκρατίας Κωστή Στεφανόπουλου. Μικρή διεύρυνση του εκλεκτορικού σώματος υπήρξε στην εσωκομματική εκλογή μετά την παραίτηση Μητσοτάκη, λόγω της ήττας του 1993, μεταξύ Έβερτ και Βαρβιτσιώτη. Τότε, για πρώτη φορά, εκτός από τους βουλευτές, δικαίωμα ψήφου είχε και ένας αντιπρόσωπος από κάθε Νομαρχιακή Διοικούσα Επιτροπή του κόμματος. Το μεγάλο άνοιγμα έγινε το 1997 με το διευρυμένο συνέδριο, στο οποίο δικαίωμα ψήφου είχαν 4.000 εκλέκτορες. Στο συνέδριο αυτό εκλέχθηκε Πρόεδρος, ο νεαρός τότε βουλευτής Θεσσαλονίκης Κώστας Καραμανλής.
Η σταδιακή διεύρυνση του εκλεκτορικού σώματος, με αποκορύφωμα την επικείμενη καθολική ψηφοφορία για την ανάδειξη αρχηγού του κόμματος, ουσιαστικά επιβλήθηκε από τη βάση της παράταξης. Είναι αλήθεια ότι στην πρωτόγνωρη αυτή διαδικασία εκλογής νέας ηγεσίας ελλοχεύουν κίνδυνοι, όπως η δοκιμασία της ψυχικής ενότητας της βάσης. Η προεκλογική περίοδος ήταν μακρά. Αν πάμε σε δεύτερο γύρο θα ξεπεράσουμε τους δύο μήνες προεκλογικού αγώνα, όταν για την εκλογή κυβέρνησης αρκούν 22 μέρες. Την ίδια ώρα στο παιχνίδι των εντυπώσεων επιστρατεύονται δημοσκοπήσεις που καθημερινά βλέπουν το φως της δημοσιότητας, μέχρι και την τελευταία ημέρα της ψηφοφορίας. Θυμίζω ότι για να αποτραπεί ο επηρεασμός της κοινής γνώμης, με νόμο απαγορεύσαμε τη δημοσιοποίηση δημοσκοπήσεων δεκαπέντε μέρες πριν τις εθνικές εκλογές.
Ερωτηματικά θα υπάρξουν και για τις δαπάνες της προεκλογικής εκστρατείας των υποψηφίων αρχηγών. Ήδη, ένας εξ αυτών, ο κ. Ψωμιάδης έθεσε ζήτημα μιλώντας για σπόνσορες και χρηματοδότες της προεκλογικής καμπάνιας. Αλίμονο, αν ζητούμε διαφάνεια στα δημόσια οικονομικά και δεν δίνουμε πειστικές απαντήσεις σε τέτοια ερωτήματα, στα εκατομμύρια των πολιτών που βομβαρδίζονται καθημερινά με sms των υποψηφίων αρχηγών!
Ωστόσο, οι εκλογές είναι γιορτή δημοκρατίας. Από αυτή την εμπειρία της εκλογικής αναμέτρησης θα πρέπει να αποκομίσουμε διδάγματα και να θεσπίσουμε κανόνες δεοντολογίας για την επόμενη εκλογή αρχηγού, όποτε αυτή χρειαστεί να γίνει. Για να μην τρέχουμε εκ των υστέρων να λύνουμε διαδικαστικά ή άλλα ζητήματα κατόπιν εορτής. Όπως και να ‘χει το πράγμα, η καθολική συμμετοχή στην εκλογική διαδικασία όσων ασπάζονται τις αρχές και τις αξίες της φιλελεύθερης παράταξης είναι καλός οιωνός. Θα διαλύσει κάθε υποψία παρέμβασης «μηχανισμών» και θα αποτελέσει ευκαιρία επανεκκίνησης της παράταξης, επανόδου της σε τροχιά εξουσίας.
